|
Atoomspook
Vijfentwintig jaar geleden. De protesten tegen kernenergie zwellen
aan. ..Voor de hekken van Energieonderzoek Centrum Nederland (ECN)
liggen demonstranten. Ook op de N9 richting Alkmaar liggen demonstranten,
evenals op de westelijke randweg rond de kaas— stad. Bij het verwijderen
van de activisten mept de ME er stevig op los. Het waren barre tijden.
Door BERT DE JONG
De protesten richtten zich tegen kernenergie in het algemeen,
en tegen het dumpen van licht en middelzwaar kernafval in zee in het bijzonder.
Aan de poort van ECN stonden voorlichters, voorliegen volgens de demonstranten,
die met droge ogen beweerden dat het radioactieve afval, platgeperst
en verpakt in vaatjes met beton, probleemloos in de oceaan gekieperd kon worden.
Vijfentwintig jaar later. De schaduw van het nucleaire
spook in Nederland groeit weer aan. Ditmaal niet omdat atoomstroom zo
voordelig zou zijn. Tegenwoordig wordt kernenergie in de eerste plaats
gepresenteerd als middel tegen het broeikaseffect (geen uitstoot CO2).
Vergrijsd
Inmiddels vergrijsde mannen en vrouwen uit het actiewezen
van weleer weten beter. Ze koesteren de in koektrommeltjes opgeborgen
antikernenergiebuttons, mijmeren over vroeger. Weet je nog dat we met
volle touringcars uit Schagen en omgeving gingen demonstreren tegen
de kweekreactor in het Duitse Kalkar? Hoe de 'grüne Polizei' ons sommeerde
de stokken van de spandoeken in te korten? Wat is er over van de destijds
omvangrijke antikernenergiebeweging in de regio? Weinig. Er zijn in
de Noordkop waarschijnlijk niet eens voldoende actievoerders overgebleven
om een 55-plus busje mee te vullen. En de jeugd? Die laat eveneens verstek
gaan. Druk, druk, druk.
ECN presenteerde deze week, samen met het milieu-
en natuurplanbureau, een rapport dat veel aandacht heeft gekregen.
De kern: zonder kernenergie wordt het heel moeilijk en erg kostbaar om
de uitstoot van broeikasgassen fors te beperken. Staatssecretaris
P. van Geel (milieu) trok zijn conclusies en bepleitte de bouw van één
of meer nieuwe kerncentrales, hoewel hij na stevige kritiek gas terugnam.
Tegelijkertijd kwam uit Petten het nieuws dat er steeds meer (Europese)
support zou zijn voor de bouw van een nieuwe kernreactor in de duinen,
om de nucleaire studiemogelijkheden op peil te houden. Was dat toeval?
In het voetbal heet zoiets een één-tweetje. Is de reactor die de kerngeleerden
in Petten willen bouwen dan gelijk aan de kerncentrales van Van Geel?
Dat niet. Kerncentrales wekken grote hoeveelheden warmte op, om daar
elektriciteit van te maken. De kernreactor in Petten is het niet te doen
om warmte maar om neutronen. Een hoge neutronenflux is nodig voor bijvoorbeeld
materiaaltests en de productie van isotopen voor medische doeleinden.
Toch zijn er ook overeenkomsten. Kerncentrales en reactoren voor onderzoek/opleiding
gebruiken laag (3 procent) of hoger (20 procent) verrijkt uranium, ze
produceren afval, en vormen doelen voor terroristen. De winning en bewerking
van uranium, en vooral de opwerking na gebruik in nucleaire installaties,
staat te boek als 'smerig'. Radioactief afval blijft duizenden jaren
levensgevaarlijk en zeer giftig.
Risico
Daar is in 25 jaar niks aan veranderd.
De wereld is vol onrust, het risico van terreuraanslagen groeit. Bovendien
kan een ernstig kernongeval nooit uitgesloten worden. Kernenergie
blijft daarom een heikel onderwerp. Ook zonder de massaprotesten van
25 jaar geleden. Oh ja, er tekent zich tussen de kernenergiewereld en
de kernreactor in Petten nóg een ééntweetje af: komen er meer centrales
in Nederland, dan is er veel nieuw personeel nodig. Dat moet goed opgeleid/bijgeschoold
worden. En waar kan dat beter dan in Petten? Nieuwe kerncentrales vergroten
derhalve kans op de bouw van een nieuwe kernreactor in de duinen bij Petten.
Met dank aan de staatssecretaris.
|