|
Energieprobleem stelt Europa voor de keuze
De ramp in Tsjernobyl heeft nog lang nagedreund in het Europese debat
over kernenergie. Her en der gingen centrales dicht of werden bouwplannen
in de ijskast gezet. Maar het tij is aan het keren, nucleaire energie is
niet meer onbespreekbaar. In Nederland mengde staatssecretaris Van
Geel (Milieu) zich recentelijk in de discussie en ook in de rest van Europa
woedt het kernenergiedebat weer.
Door veel Europese regeringen wordt uitgekeken naar een belangrijke
studie van de Europese Commissie, die op 8 maart een nieuw Europees energiebeleid
voor de komende jaren wil presenteren, waarbij kernenergie naar verwachting
een prominentere rol zal spelen. Eurocommissaris Piebaigs (Energie)
greep begin dit jaar de gasruzie tussen Oekraďne en Rusland aan om de problemen
rond de Europese energievoorziening in kaart te brengen. Pijnlijk duidelijk
was immers geworden dat Europa al afhankelijker wordt van gas- en olieleveringen
van buiten de EU, waarbij landen als Rusland, Iran en Algerije een steeds
belangrijker rol krijgen. Zo komt in 2030 ruim 80 procent van ons gas uit
derde landen. Brussel wil de komende jaren vooral streven naar meer samenwerking
tussen lidstaten, die elkaar beter moeten kunnen bijspringen in crisissituaties.
Ook in veel lidstaten groeit de roep om een Europese energiepolitiek.
Verontwaardiging.
Toen Finland vier jaar geleden de bouw van een nieuwe
kernreactor aankondigde, leidde dat tot een golf van verontwaardigde
reacties binnen de EU. De ramp in Tsjernobyl in 1986 stond bij velen op
het netvlies gebrand en in veel landen was zelfs een discussie over kernenergie
gewaagd.
Maar de Finse bevolking staat inmiddels al jarenlang positief
tegenover kernenergie. De strenge winters in het uitgestrekte land
en Finse industrietakken als de houtindustrie die energie vreten, spelen
daarbij een belangrijke rol. Bovendien hebben de Finnen geen eigen olie,gas-of
kolen voorraden en zijn ze afhankelijk van de import van energie uit Rusland.
Ook de Zweden hebben de afgelopen jaren een grote om mezwaai gemaakt.
Zo'n tachtig procent van de Zweden is voorstander van kernenergie en
de komende jaren zal ruim drie miljard euro worden uitgetrokken om de
overgebleven tien kernreactoren te moderniseren. Net als Finnen staan
de Zweden sceptisch tegenover de alternatieven voor kernenergie, met
name tegenover vervuilende energie uit kolencentrales in Rusland.
Premier Blair van Groot Brittannië krijgt deze zomer een rapport aangereikt
waarin nucleaire energie een grotere rol toebedeeld krijgt. Minister
Alan Johnson van Handel en Energie heeft al gezegd dat de wetgeving voor
investeerders vereenvoudigd zal worden. Groot-Brittannië lijkt
op weg om zijn verouderde reactoren te vernieuwen, die per slot van rekening
twintig procent van 's lands elektriciteit leveren. Eenzelfde tendens
is waarneembaar in België, waar kernenergie binnenkort weer hoog
op de politieke agenda terecht zal komen wanneer rond de zomer de resultaten
van een belangrijke studie over de energievoorziening tot 2030 bekend
wordt gemaakt. Hoewel het eerste kabinet onder leiding van premier Verhofstadt
in 2003 besloot dat de twee kerncentrales in Doel en Tihange vanaf 2015
zouden worden stilgelegd, lijkt dit nu lang niet zeker meer.
Felle discussie
In Duitsland woedt een felle discussie binnen de coalitie van CDU/CSÜ
en SPD over het langer openhouden van de kerncentrales. De vorige roodgroene
regering had het principebesluit genomen te stoppen met kernenergie
en uiterlijk in 2020 de laatste kerncentrale buiten bedrijf te stellen.
Met name de CDU wil nu de 17 Duitse kerncentrales zo lang mogelijk openhouden.
Italië heeft geen kerncentrales. Na de ramp inTsjernobyl spraken
de Italianen zich in een referendum tegen het gebruik van kernenergie
uit en werden alle centrales gesloten. Toch is ook hier het debat weer
aangezwengeld. Het land is voor 80 procent van zijn energie afhankelijk
van import. Minister van Energie Claudio Scajola van de rechtse partij
Forza Italia pleitte onlangs voor nieuwe kerncentrales. Als de centrumrechtse
coalitie de parlementsverkiezingen in april wint, dan is terugkeer
van kernenergie mogelijk. In Spanje had de regerende socialistische
PSOE in 2004 nog in het verkiezingsprogramma staan dat alle kerncentrales
geleidelijk moesten worden afgebroken. Woordvoerster Immaculada
Rodriguez nu; „De vraag naar energie is in Spanje de meest intensieve
van heel Europa en Spanje is ook het meest afhankelijk van buitenlandse
energie. Dus om aan de behoefte te voldoen zou het onverantwoord zijn
om nu kerncentrales te sluiten." In Frankrijk wordt kernenergie allang
volledig omarmd. Liefst 80 procent van de Franse stroom wordt opgewekt
met behulp van kernenergie en het land telt 59 kerncentrales. Fransen
hebben grote vrees afhankelijk te worden van Russisch gas. Een van president
Chiracs stokpaardjes is de opwarming van de aarde vandaar ook zijn warme
pleidooi voor kernenergie.
|