NRG en nucleair in het nieuws	Krantenartikelen

Zoeken in NRG krantenartikelen NRG trots op rol in bouw kernfusiereactor Noordhollands Dagblad Door: Bert de Jong 20 juli 2005   Petten -- Bij de Nuclear Research & consultancy Group (NRG) in Petten heerst een feeststemming. Eind juni werd bekend dat in het Zuid-Franse Cadarache de Iter gebouwd zal worden, de experimentele kernfusiereactor al twee decennia materialen voor de International Tokamak Experimental Reactor (Iter). De studies in de duinen bij Petten spitsen zich toe op materiaaltesten voor onderdelen die onder zeer extreme bedrijfscondities heel moeten blijven. Zoals de mantel en het vacuümvat van de kernfusiereactor. ,,Het bouwbesluit geeft nieuwe impulsen aan ons onderzoek”, aldus Jaap van der Laan, teamleider van de afdeling materiaalonderzoek bij NRG. De experimentele kernfusiereactor Iter, met een elektrisch vermogen van 500 megawatt, komt volgens de planning in 2015 in bedrijf. Vervolgens gaan de onderzoekers proberen uit de smeltende atoomkernen van deuterium en lithium meer energie te winnen dan er eerst ingestopt moet worden om het fusieproces op gang te brengen. Na Iter wordt een prototype (vermogen 1000 megawatt) gebouwd van een commerciële kernfusiecentrale. De derde stap is de bouw van een centrale die op commerciële basis -- op zijn vroegst rond 2040 -- elektriciteit aan het net gaat leveren. Mogelijk worden stappen twee en drie gecombineerd. Ook aan de ontwikkeling van de opvolgers van de Iter zal NRG belangrijke bouwstenen bijdragen in samnwerking met instituten in Frankrijk, Duitsland, Amerika en Japan. Van der Laan: ,, NRG heeft de goede infrastructuur en expertise in huis om onderzoek naar materialen voor fusiereactoren optimaal te kunnen uitvoeren. Daarom verwachten we de materialenstudie te kunnen continueren, nog tientallen jaren. We doen het in Petten heel goed en hebben vergeleken met andere instituten een streepje voor.” Kernfusie is al lang een schone belofte. Massa’s energie, geen broeikasgassen, weinig afval. Van der Laan noemt kernfusie ‘een relevante bijdrage aan de energievoorziening in de toekomst’. En de prijs? Maximaal een eurodubbeltje per kilowattuur. Vergelijkbaar met de prijs van duurzame energie (zoals zon en wind). ,,Redelijk betaalbaar”, vindt de NRG-er. Gesteggel Volgens Van der Laan is er door eindeloos gesteggel over de vestigingsplaats van de Iter -- geschatte bouw- en expoloitatiekosten 10 miljard euro -- onnodig veel tijd verloren gegaan. De wereld had op het vlak van de kernfusie al veel verder kunnen zijn. ,,Ons geduld is danig op de proef gesteld. We hebben het onderzoek in de achterliggende jaren ook op een lager pitje moeten draaien.” Bij het aan kernfusie gerelateerder materialen onderzoek zijn bij NRG tientallen experts betrokken. Ze maken niet alleen gebruik van de hogefluxreactor , ook van de ‘hot cell laboratories’, waarin met hoog radioactief materiaal kan worden gewerkt. Elders in Europa werken nog eens 2000 wetenschappers aan kernfusie. De EU, Rusland en China wilden in Cadarache bouwen, de VS, Zuid-Korea en Japan wilden Iter in Japan realiseren. Ook maakten de zes fusiepartners ruzie over het formaat van de reactor en de kosten. Het werd uiteindelijk Cadarache, maar Japan krijgt compensatie. Van der Laan vindt het logisch dat de Iter in Europa wordt gebouwd. ,,Omdat Europa verhoudingsgewijs meer onderzoek aan kernfusie heeft verricht. We waren er tien jaar geleden al klaar voor. Ik ben er van overtuigd dat de Iter in Cdarache een succes wordt. De technologie is voldoende ontwikkeld. Zeg maar tot op het laatste boutje.” De bijdrage van NRG aan Iter moet volgens Van der Laan niet onderschat worden. ,,Direct en indirect is ongeveer tweederde van onze programma’s gericht op materiaalstudie ten behoeve van kernfusie. Als de reactor er straks staat in Cadarache schat ik dat zo’n tien procent van de componenten, die in de nabijheid van het hete plasma gebruikt zullen worden, in Petten is getest en/of ontwikkeld.”

NRG, PO Box 25, NL-1755 ZG Petten, Netherlands, Tel +31-224564080, Fax +31-224563912 Informatie: info@nrg-nl.com Update 20 juli 2005