DEN HAAG - De fracties van de PvdA en de SP in de Tweede Kamer willen opheldering van het kabinetover de mogelijke immuniteit voor strafvervolging van het bedrijf GCO(Gemeenschappelijk Centrum voor Onderzoek).
Het GCO is de eigenaar van de kernreactor bij Petten en kan mogelijk niet
voor overtredingen van de Milieuwet worden vervolgd, omdat het bedrijf
als Europees onderzoeksinstituut valt onder de Europese Gemeenschap
voor Atoomenergie (Euratom) en niet onder de Nederlandse rechtsmacht.
PvdA-Kamerlid Samsom wil dinsdag de ministers Bot (Buitenlandse Zaken)
en Donner (Justitie) en staatssecretaris Van Geel (Milieu) naar de Kamer
roepen voor uitleg. De SP wil een spoeddebat. In september vorig jaar
werden op het terrein bij Petten milieuovertredingen geconstateerd.
De bedrijven NRG (Nuclear Research and consultancy Group), ECN en Mallinkcrodt
kregen een dagvaarding en werden door de gemeente Zijpe gemaand orde
op zaken te stellen. Volgens wethouder B. Blonk heeft een 'verbetertraject'
tot bevredigende resultaten geleid. De overtredingen bestonden uit
gasflessen die niet verzekerd stonden, los afval in containers en 'iets
licht radioactiefs' dat in een laatje lag. Ook stonden spullen niet in
brandwerende ruimtes, maar in schuren. Toch was er volgens Blonk 'nimmer
een gevaar voor de omgeving of de kernreactor'. De strafvervolging voor
NRG, ECN en Mallinkcrodt loopt nog, maar de dagvaarding voor GCO is opgeschort.
Volgens het Openbaar Ministerie in Alkmaar wordt nog onderzocht of het
bedrijf volgens Nederlandse wetgeving kan worden vervolgd of niet.
Samsom (PvdA) vindt dat justitie GCO alsnog moet vervolgen. Buitenlandse
Zaken laat in een reactie weten dat minister Bot nooit het OM heeft gezegd
wat het wel of niet moet doen. Wel heeft de minister, toen de vraag over
de rechtsmacht opkwam, het OM gewezen op de zetelovereenkomst tussen
Nederland en Euratom, waarbij artikel 18 meldt dat geschillen tussen
Euratom en het gastland moeten worden voorgelegd aan het Europees Hof
van Justitie. Volgens Samsom heeft Buitenlandse Zaken GCO in een brief
beloofd dat het bedrijf niet zou worden vervolgd. Daarmee maakte Bot
vervolging voor het OM onmogelijk, stelt Samsom. Hij wil verder van Donner
als politiek verantwoordelijke voor het OM weten waarom niet tot vervolging
van GCO is overgegaan. De NRG laat in een reactie weten dat 'van een nucleaire
vrijhaven of van Oost-Europese toestanden absoluut geen sprake is'.
De NRG wijst verder op de grote maatschappelijke onrust die 'ten onrechte
door deze discussie kan ontstaan'. Volgens het bedrijf zijn de in 2003
geconstateerde tekortkomingen opgelost, is veiligheid prioriteit
nummer één en wordt de veiligheidscultuur regelmatig onafhankelijk
getest door het ministerie van VROM en de gemeente Zijpe. ' Wij hebben
hier alle zaken goed op orde en iedereen die daar aan twijfelt nodig ik
van harte uit om dat te komen aanschouwen', aldus algemeen directeur
R. Stol.
|